Participatie / Meedoen

- Werkgelegenheid / arbeidsmarkt
De komende jaren zal onze beroepsbevolking steeds ouder worden. Deze ontwikkeling heeft veel gevolgen voor de arbeidsmarkt. Zo zal de vervangingsvraag toenemen, waardoor er krapte kan ontstaan op de arbeidsmarkt. Ook zullen steeds meer ondernemers met een opvolgingsprobleem geconfronteerd worden. Tegelijk is de beroepsbevolking van Bergen op Zoom lager opgeleid dan gemiddeld in West-Brabant en Nederland. De samenstelling van het werklozenbestand telt relatief veel ouderen. Betaald werk is een belangrijke pijler om mee te kunnen doen in de maatschappij. Bestrijding van jeugdwerkloosheid begint op school. Het aantal schoolverlaters zonder diploma moet worden teruggedrongen. Goede scholing en goede werkgelegenheidsperspectieven zijn daarvoor onontbeerlijk. Het is noodzakelijk om een activerend beleid te voeren dat is gericht op meedoen. Maatschappelijke stages kunnen daarbij een rol vervullen. Het beleid is gericht op begeleiden naar duurzaam werk. Ook mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt doen mee. Als betaald werk niet mogelijk is zijn er andere vormen van deelname aan het arbeidsproces. Bemiddelen via re-integratie van uitkeringsgerechtigden, niet-uitkeringsgerechtigden, maar ook begeleid werken en detachering via de WSW zijn instrumenten om werkgevers te helpen met het oplossen van de vraag naar personeel. Niet-kunners verdienen ondersteuning; voor niet-willers geldt een gericht sanctiebeleid. Het participatiebudget moet optimaal worden benut om inhoud te geven aan meedoen in de maatschappij waarmee inhoud wordt gegeven aan “doe iets voor je uitkering”. Er komt één loket voor mensen zonder werk. Door verbetering van de samenwerking tussen sociale zaken, onderwijs en economische zaken worden de kansen op een goede arbeidsplaats verbeterd.

- Educatie en opleiding
De gemeente streeft naar een zo breed mogelijk scala aan onderwijsvoorzieningen binnen haar stadsgrenzen.
De focus van uitbreiding richt zich naast de bovenkant van het onderwijs (HBO), ook op de uitbreiding van het MBO en op de vestiging van de specifieke (speciale) onderwijsinstellingen, de zogenaamde regionale expertisecentra. Opleidingen moeten aansluiten bij de vraag op de arbeidsmarkt. Bestrijding van onderwijsachterstand en vroegtijdige schooluitval is speerpunt van het onderwijsbeleid. Het doorzetten van Voor- en Vroegschoolse  Educatieschakel- klassen wordt ingezet om onderwijsachterstanden zo vroeg mogelijk te bestrijden. De Brede School speelt daarbij een belangrijke rol. In het belang van de ontplooiing in de Nederlandse samenleving is beheersing van Nederlandse taal van jongs af aan een belangrijk goed. Schooluitval van jongeren moet bestreden worden. Het is van belang dat iedereen in de leeftijd tot 27 jaar tenminste een startkwalificatie behaalt. Preventie van voortijdige schooluitval, handhaving leerplicht en de leerwerkloketten zijn voor die ambitie van belang.

-Armoedebeleid / sociale voorzieningen
Het beleid is er op gericht om de allerlaagste inkomens zoveel mogelijk te ontzien, waarbij wordt uitgegaan van zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid. Het kwijtscheldingsbeleid en armoedebeleid blijven in stand. De laagste inkomens en ernstig hulpbehoevenden mogen niet de dupe worden van de noodzakelijke bezuinigingsmaatregelen.

- Integratie
De gemeente stelt zich tot doel om de sociale cohesie, via werk, opleiding of vereniging tussen de verschillende bevolkingsgroepen te bevorderen. Voor de integratie van allochtone medeburgers zijn beheersing van de Nederlandse taal, het respecteren van de Nederlandse normen en waarden, en het hebben van werk de belangrijke randvoorwaarden. Eigen verantwoordelijkheid staat centraal; daar waar nodig zorgt de gemeente voor ondersteuning met inachtneming van prestatieafspraken.

- Jeugd
Ons gemeentelijk jeugdbeleid biedt kansen aan alle kinderen en jongeren zodat zij vanuit hun individuele mogelijkheden, passend bij leeftijd en levensfase, op kunnen groeien en zich kunnen ontplooien tot volwassenen die meedoen in de samenleving. Het kind staat centraal; er komt geen export van problemen uit gezinnen en scholen, maar import van oplossingen binnen het gezin en de school. We werken daarbij aan een slimmere, effectievere, efficiënte en transparante jeugdhulpverlening. Geen vrijblijvende samenwerking en een stevige regierol voor de gemeente zijn daarvoor nodig. Het Veiligheidshuis, de scholen en het Centrum voor Jeugd en Gezin zijn daarbij de belangrijke pijlers. De Jeugdraad speelt een belangrijke rol in de totstandkoming van het beleid maar ook andere groepen jongeren worden nadrukkelijk betrokken bij het jeugdbeleid. Ouders en opvoeders zijn verantwoordelijk voor de opvoeding van hun kinderen, de gemeente biedt ondersteuning bij opvoedvragen. Jonge kinderen (tot 4 jaar) die dat nodig hebben, kunnen gebruik maken van voorschoolse activiteiten met aandacht voor taalontwikkeling en sociale vaardigheden. Het is voor hun doorlopende ontwikkeling belangrijk dat kinderen op de basisschoolleeftijd al kennis maken met sport en cultuur. De samenwerking tussen kinderopvang, peuterspeelzalen en het basisonderwijs wordt verder gestimuleerd. Jongerenwerk is een standaard basisvoorziening in de wijken en is gericht op het bieden van activiteiten en ontmoeting. Goed ambulant jongerenwerk voorkomt mede onveiligheid, criminaliteit en dure jeugdzorg. Voor jongeren die niet mee willen werken en bij wie gedragsproblemen meespelen worden bijzondere oplossingen niet geschuwd.

-Ouderen
Een heel groot deel van onze oudere medeburgers doet volop mee aan de samenleving in de vorm van mantelzorger, vrijwilligerswerk en oppassen op de kleinkinderen. Een deel van de ouderen heeft te maken met problemen of heeft extra ondersteuning nodig. Het beleid moet erop gericht zijn om iedereen, in het bijzonder de ouderen, zo lang mogelijk zelfstandig te laten leven en wonen. Dat betekent verder werken aan levensloopbestendige wijken met voorzieningen om de hoek, toegankelijke openbare ruimtes, opstapplaatsen voor openbaar vervoer, aandacht voor eenzaamheid onder ouderen, en het bieden van mogelijkheden tot meer bewegen.

-Mensen met een beperking.
Wat voor senioren geldt, geldt ook voor mensen met een beperking. Uitgaande van hun eigen kracht doen ze volop mee in de samenleving. Maar er blijven barrières te overwinnen op het gebied van wonen, welzijn en zorg. Dat betekent doorgaan met het realiseren van kleinschalige woon- en zorgvoorzieningen in levensloopbestendige wijken, ondersteunen van initiatieven om mensen met een beperking en/of senioren uit hun dreigend isolement te halen, het stimuleren van sportbeoefening, kritisch oog voor toegankelijkheid van gebouwen en de openbare ruimte voor alle doelgroepen.

-Sociale werkvoorziening
Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt in het algemeen en mensen met een WSW indicatie in het bijzonder verkeren in een (kwetsbare) positie. Deze mensen redden het niet op eigen kracht op de arbeidsmarkt en zijn afhankelijk van het gemeentelijk beleid. Het kabinet heeft de Wet sociale werkvoorziening gemoderniseerd, hetgeen neerkomt op een beweging 'van binnen naar buiten'. Hierbij wordt veel flexibiliteit gevraagd van een groep mensen die daar van nature niet in uitblinkt en die van nature een grotere drempel heeft om toe te treden tot de arbeidsmarkt. Dit vraagt om een zorgvuldigheid bij vele actoren op de lokale arbeidsmarkt en om kordate en heldere regie van de zijde van de gemeente. De infrastructuur van WVS-groep kan door de gemeente nog beter worden uitgenut. Ook niet-WSW doelgroepen met een afstand tot de arbeidsmarkt zouden hier gebruik van kunnen maken. In het belang van de werkgelegenheid van deze zwakke doelgroep, maar ook in het belang van de financiële beheersing, heeft intensieve inzet voor het verlenen van opdrachten aan de sociale werkvoorziening positieve aandacht.

-Zorg
Steeds meer ouderen leven langer in goede gezondheid. Zij vinden het prettig om in hun eigen huis te blijven wonen, ook als ze wat meer ondersteuning nodig hebben. Hetzelfde geldt voor zieken. Naast de professionele zorginstanties zullen hulpbehoevende mensen in veel gevallen terugvallen op de mantelzorg van familieleden, vrienden of buren. Mantelzorgers hebben een belangrijke maar vaak ook fysiek zware taak; zij moeten door de overheid zoveel mogelijk ondersteund worden. De gemeente zet zich in om de huishoudelijke zorg voor mensen die het nodig hebben in onze gemeente zo goed mogelijk te waarborgen. Continuïteit, kwaliteit en een fatsoenlijke prijs waren en zijn daarbij onze uitgangspunten. Zowel de werkers in de zorg als de cliënten zijn gebaat bij goede contractafspraken tussen zorginstellingen en gemeente. Het is van belang om te waarborgen dat er voor goede huishoudelijke zorg ook de komende jaren voldoende middelen beschikbaar blijven. Daarbij wordt uitgegaan van een goede verhouding tussen kwaliteit en kostenbewustzijn; niet inleveren op de kwaliteit van de zorg.
Mede op initiatief van de gemeente is de vereniging Vraagwijzer opgericht. Via een éénloketfunctie wordt hier voorlichting en bemiddeling gegeven op het gebied van zorg, welzijn, wonen, gezondheid, vervoer en vergoedingen.
Op het terrein van de openbare gezondheidszorg zijn speerpunten het tegengaan van overgewicht en meer bewegen. De sociaaleconomische situatie van mensen bepaalt nog steeds in hoge mate hun levensverwachting en gezondheid. Daarom is er in het bijzonder in sociaal zwakkere wijken extra aandacht voor sportdeelname van kinderen, gezonde voeding en inrichting van de openbare ruimte.
Door reanimatieapparatuur op goed bereikbare plaatsen wordt de gemeente echt hartsafe.
Eenzaamheid is voor veel ouderen en voor mensen met een beperking een groot probleem. Het gemeentelijke welzijnsbeleid moet gericht zijn op het bevorderen van contact tussen mensen in de buurt. Alle openbare gebouwen moeten goed toegankelijk zijn voor ouderen en mensen met een beperking. Bij inrichting van openbare ruimten, bereikbaarheid van voorzieningen, plaatsing van bushaltes wordt rekening gehouden met mensen, die gebruik moeten maken van rolstoelen, rollators of mensen die gewoon slecht ter been zijn. De gemeente gebruikt de mogelijkheden van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) om burgers met een beperking kansen te bieden op een actief leven in de samenleving. De gemeente schenkt daarbij speciaal aandacht aan wonen, het vinden en behouden van werk, vervoer, onderwijs en vrijetijdsbesteding. Er wordt verder gewerkt aan een vraaggericht aanbod van noodzakelijke zorgarrangementen in plaats van aanbodgerichte zorg. Het beleid is zoveel mogelijk inclusief, doelgroepenbeleid alleen als het strikt noodzakelijk is. De zorg voor mensen aan de onderkant van de samenleving wordt met verdere uitvoering van het Regionaal Kompas gestalte gegeven.

- Sport
Sport vormt de smeerolie van het maatschappelijk functioneren van mensen, en heeft een belangrijke preventieve werking voor de volksgezondheid. Het is daarom van groot belang dat jong en oud in de gelegenheid is om te kunnen sporten en bewegen. Zowel jong als oud, topsport, recreatiesport en gehandicaptensport brengt mensen tot elkaar. Zowel bij sport, cultuur en het maatschappelijk leven is de inzet van de vrijwilligers onmisbaar. De inzet van vrijwilligers wordt bijzonder gewaardeerd en waar mogelijk en nodig gefaciliteerd en ondersteund. Ook buiten schooltijd moeten alle kinderen kennis kunnen maken met het plezier van sporten. Sportvelden worden bij voorkeur niet naar de randen van de bebouwing verdreven. De sportparken moeten een bruisend activiteitencentrum worden waar buurtbewoners en wijkorganisaties terecht kunnen. Waar nodig wordt er geïnvesteerd in deze sportparken in samenwerking met woningbouwcorporaties. Door samenwerking tussen jongerenwerk en jeugdzorg met sportverenigingen kunnen overlast en probleemgedrag voorkomen worden. De gemeente geeft ondersteuning door het realiseren van goede sportvoorzieningen. Van de verenigingen wordt zelfwerkzaamheid verwacht in het onderhoud. Verenigingen zorgen voor de randvoorwaarden om samen een doelmatig en optimaal gebruik van de voorzieningen te bereiken. Samenwerking tussen sportverenigingen moet krachtig worden bevorderd. Zo kunnen o.a. efficiencyvoordelen worden bereikt.
Het openluchtzwembad De Melanen blijft behouden.

-Adviesorganen
De gemeente maakt gebruik van de adviesraden en staat open voor adviezen van andere organisaties en bewonersgroepen in onze gemeente. De systematiek, werkwijze en bezetting van de adviesraden worden geëvalueerd.

Beleidspunten participatie
• Activerend beleid voeren dat is gericht op meedoen.
• Bestrijding werkloosheid, in het bijzonder voor de jeugd, 45 plussers en niet uitkeringsgerechtigden (Nuggers).
• Bestrijding onderwijsachterstand en vroegtijdige schooluitval is speerpunt van het onderwijsbeleid.
• Allerlaagste inkomens zoveel mogelijk ontzien.
• Preventief jeugdbeleid.
• Randvoorwaarden voor mensen met een beperking om mee te kunnen doen.
• Continuïteit en kwaliteit in de zorg tegen een redelijke prijs.
• Een vraaggericht aanbod van noodzakelijke zorgarrangementen.
• Vrijwilligers in de sport faciliteren; doelmatige inzet van sportvoorzieningen.
• Door reanimatieapparatuur op goed bereikbare plaatsen wordt de gemeente echt hartsafe.