Wonen en leven

Het is goed wonen in Bergen op Zoom en dat moet zo blijven. Stad en dorpen hebben hun eigen kwaliteiten en karakteristieken die we blijven koesteren; de wijk- en dorpsvisies vervullen een belangrijke rol bij verdere ontwikkelingen. Dat is van belang voor onze inwoners. Naast de stedelijke uitstraling van de stad Bergen op Zoom blijft het dorpse karakter van Halsteren en Lepelstraat behouden. Bouwen op de Brabantse Wal zélf is geen uitgangspunt, echter, ontwikkelingen die passen binnen het Landschaps Ontwikkelings Plan en bijdragen aan versterking van natuurwaarden worden separaat beoordeeld. Bovendien is het bijzondere woon- en werkklimaat van onze gemeente een krachtige pijler voor de ontwikkeling van de lokale economie. Het bepaalt samen met een goede bereikbaarheid de aantrekkelijkheid van het vestigingsklimaat voor bedrijven in Bergen op Zoom. De gemeente zal, samen met onder andere projectontwikkelaars en woningbouwcorporaties, invulling geven aan het hoge ambitieniveau op het gebied van wonen, en de potentie als woongemeente verder verzilveren. Bergen op Zoom moet beter gepromoot worden als woon- en werkgemeente en heeft de potentie om zich binnen en buiten de regio sterker te profileren. We ontwikkelen daartoe, samen met corporaties en ontwikkelaars, niet alleen meer betaalbare huur- en koopwoningen maar ook woningen in het meer luxe segment.
In onze ruimtelijke visies moeten we er nu al rekening mee houden dat in 2025 ongeveer 25% van onze inwoners boven de 65 jaar is. Deze wijziging in de bevolkingssamenstelling biedt nieuwe kansen. De gemeente moet de vraag naar woningen en het huidige aanbod beter op elkaar afstemmen. Corporaties moeten er in samenspraak met gemeenten voor zorgen, dat de woningbouwproductie op peil blijft en achterstandswijken opgeknapt blijven worden. We hebben speciale aandacht voor groepen woningzoekenden die het moeilijk hebben op de woningmarkt. Het gaat daarbij om (jonge) starters, ouderen, mensen met een lichamelijke of geestelijke beperking, gescheiden ouders en dak- en thuislozen. Voor hun huisvesting is de gemeente verantwoordelijk. Daarnaast is het van belang dat het aantal huisuitzettingen wordt teruggedrongen. Het is noodzakelijk dat samen met de woningcorporaties het convenant schuldhulpverlening daadwerkelijk wordt uitgevoerd.
Er zal een vraag blijven naar mogelijkheden om langdurig te kunnen blijven wonen in eigen dorp of wijk. Daarnaast is het van belang aandacht te geven aan duurzaam bouwen en de levensloopbestendigheid van woningen. Ook het faciliteren van een supermarkt in Lepelstraat zal de leefbaarheid bevorderen. Prettig wonen betekent ook aandacht voor het buitengebied, dat een open en groen karakter moet blijven houden en door openstelling van de natuur door veilige loop- en fietsroutes. De komende vier jaar zal de aandacht liggen op de herstructurering van oude wijken als Warande en Gageldonk-West. Nieuwbouw heeft een goede mix van voldoende zorgwoningen en levensloopbestendige woningen om de vergrijzing op te vangen. Daarnaast aandacht voor het bouwen van voldoende starterswoningen om de jongeren voor onze gemeente te behouden. Het gemeentebestuur zet zich in voor optimale invulling van bestaande plannen als de Markiezaten, Bergse Haven, De Schans, Bloemendaal.
Het is gewenst dat er een nadrukkelijke relatie wordt gelegd met de ontwikkelingen rond het plangebied Bergse Haven, het Zeelandcomplex, de nieuwbouwlocatie voor de brandweer, de verbinding met het stadscentrum, en de ontwikkeling van de Westersingel.

-Bergse Haven
De ontwikkeling van het plan Bergse Haven vereist grote aandacht in de komende bestuursperiode. Op termijn is dit gebied de enige geschikte locatie voor nieuwbouwwoningen in de bestaande stad. Andere mogelijke locaties in de gemeente zijn beperkt voorhanden, omdat Bergen op Zoom zit ingeklemd tussen bossen, water en kwetsbaar buitengebied. Bovendien biedt de Bergse Haven kansen om een marginaal bedrijventerrein om te bouwen tot een aantrekkelijke nieuwe stadswijk aan het water. Hierdoor wordt ook de relatie met het water en de oude stad opnieuw vorm gegeven. Op dit moment stagneert de ontwikkeling en het is duidelijk dat het oorspronkelijke plan financieel niet haalbaar is. Gelet op de ontstane vertragingen moeten de oorspronkelijke plannen ingrijpend worden aangepast. Uitgangspunt daarbij is dat we blijven uitgaan van een zo hoog mogelijk ambitieniveau, waarbij gestreefd wordt naar een mix van wonen, werken en recreatie; de ambitie om de stad met het water te verbinden blijft overeind. Er zal een nieuwe visie worden opgesteld met bijbehorende fasering. Hierbij zal het plangebied worden opgedeeld in overzichtelijke onderdelen, waarvoor aparte planexploitaties zullen worden opgesteld. Met de keuze voor een mix van functies kunnen er meerdere planonderdelen tegelijkertijd worden gerealiseerd, - voor zover de functies complementair zijn -,om zo de renteverliezen te beperken. De plandelen Havenkwartier (Nedalcoterrein) en Waterschans zijn bij uitstek geschikt voor het realiseren van exclusieve woonmilieus. Het middengebied van de Geertruidapolder kan beschikbaar blijven voor bedrijvigheid, met name voor de combinatie wonen en werken. Het is van belang om deze functie op een goede manier in te passen in het gebied. Mogelijkheden voor recreatieve functies doen zich onder andere voor in het verlengde van de Boulevard, waarbij de ligging aan het water van de Binnenschelde wordt benut. Voor de verdere ontwikkeling van de plandelen zal het gemeentebestuur samenwerken met verschillende externe partners, maar zal de regie nadrukkelijk bij de gemeente liggen.

-Wijkaanpak
Voor het optimaliseren van de leefbaarheid van de bestaande wijken zal in overleg met de wijkcommissies en wijktafels maatwerk moeten worden geleverd. Er is een duidelijke behoefte aan multifunctionele openbare ruimte die flexibel kan worden ingezet voor ontmoetingen in de wijk. De komende jaren gaat de gemeente verder met het gebiedsgericht werken. Daarbij komt er steeds meer initiatief en verantwoordelijkheid op wijkniveau te liggen. Wijkbudgetten zijn hiervoor een belangrijk instrument; overbodige regels worden afgeschaft zodat deze middelen optimaal kunnen worden benut. Door gebiedsgericht werken wordt maatwerk per wijk geleverd, afhankelijk van de behoefte en prioriteiten binnen de wijk zelf. Er is een grote samenhang tussen wonen, zorg en welzijn. Alleen door intensieve samenwerking van de gemeente met de aanwezige woningbouwcorporaties, welzijn, zorginstellingen, wijkagenten en door bewoners actief te betrekken bij de plannen van hun dorp en wijk kan deze aanpak succesvol zijn. De wijkmanager heeft binnen de ambtelijke organisatie een stevige positie. Een goed voorzieningenniveau is van cruciaal belang voor de leefbaarheid van wijken en dorpen: kleinschalige zorgvoorzieningen, winkels, een Brede School en mogelijkheden voor ontspanning. In het licht van een doelmatige benutting van de noodzakelijke voorzieningen is het daarbij van belang om indringen aandacht te besteden aan het multifunctioneel gebruik van gebouwen. Hierbij past een goede inzet van combinatiefuncties, zowel op sport, welzijn als cultuur; schoolvoorzieningen moeten daarbij worden betrokken. 
Waar de gemeente verantwoordelijk is voor goede voorzieningen en woningen, hebben de bewoners verantwoor- delijkheid voor leefbaarheid en een schone openbare ruimte. Bewoners die zich daar niet aan willen houden worden aangepakt. De gemeente, wijkcommissies en dorpsraden, buurtbewoners, woningcorporaties, opbouwwerk en politie werken samen aan veiligheid en aanpak van overlastgevers. Tegen woonoverlast moet streng worden opgetreden.

-Welzijnswerk
Het welzijnswerk zal zich nadrukkelijk in de dorpen en wijken afspelen. De werkwijze is er op gericht dat wordt uitgegaan van kracht van mensen en “voor wat hoort wat”. Verenigingen worden ondersteund, waarbij  zelfwerkzaamheid als uitgangspunt geldt. Bij subsidies gaan we uit van een vraaggericht arrangement in plaats van aanbodgericht. Er wordt nauwkeurig gekeken naar effecten van subsidies gericht resultaatverplichtingen. Het concept Brede School sluit volledig aan bij deze gedachtegang en biedt veel mogelijkheden voor intensieve samenwerking en afstemming binnen de wijken.

-Cultuur
Met de titel Beste Binnenstad van Nederland heeft Bergen op Zoom veel bekendheid gekregen en veel bezoekers getrokken. De succesvolle mix van historische binnenstad, het rijke culturele leven, het gevarieerde aanbod van winkels en horecagelegenheden en het woonklimaat blijken te werken. Dit wordt bovendien ondersteund met een aantal succesvolle evenementen. Van veel aanbod (Vastenavend, de Maria Ommegang, de Krabbenfoor, Zoomerspelen, het Jazzfestival, het Multicultureel Festival en de Proefmei) kunnen we genieten zonder dat we daarvoor hoge entreegelden moeten betalen. De prijzen van theatervoorstellingen en het Centrum voor de Kunsten zijn redelijk, mede door de gemeentelijke subsidies. We moeten doorgaan met een goede stadspromotie en het idee van Stad van Stoet en Spel. Ook het nieuwe Poppodium en de verbindingen met het onderwijs dragen daaraan bij.  Al deze ontwikkelingen zijn goed voor de lokale economie, werkgelegenheid, cultuur en de beleving van de Bergenaren van hun stad. Deze verworvenheden moeten we koesteren. Een groot aandeel wordt geleverd door de vele vrijwilligers die actief zijn in de totstandkoming van deze evenementen. In ons cultuurbeleid staan de vrijwilligers en de verenigingen op het terrein van muziek, toneel, dans en creatieve werkvormen centraal. Een belangrijke rol is ook weggelegd voor het Facilitair Bedrijf. Deze stichting met haar talloze vrijwilligers vervult een spilfunctie binnen het culturele veld en verdient de steun van onze gemeente. De inzet van velen draagt bij aan de versterking van de culturele economie. Dit sluit naadloos aan op de ambitie om meer banen te scheppen in de creatieve industrie. Er zal een actief beleid worden ingezet om deze economische kans te benutten. Het is van belang om cultuurevenementen te blijven stimuleren en pro-actief mee te werken aan het organiseren van evenementen. Hierin past ook het faciliteren van betaalbare ateliers voor kunstenaars. Om meer in te kunnen spelen op een beter aanbod voor jongeren is onderzoek naar de mogelijkheid van een discotheek nodig. Zeker voor onze inwoners die aan huis gekluisterd zijn is het nodig dat er snel duidelijkheid komt over de positie, organisatie en kwaliteit van de lokale omroep. De verdere verzelfstandiging van CKBde Maagd en het Markiezenhof wordt met kracht voortgezet. Ten aanzien van Meeting en Events vindt een evaluatie plaats.

Beleidspunten wonen en leven
• Dorps karakter van Halsteren en Lepelstraat behouden.
• Stedelijke vernieuwing met kracht voortzetten.
• Bergen op Zoom moet beter gepromoot worden als woon- en werkgemeente.
• Goed evenwicht tussen meer betaalbare huur- en koopwoningen en woningen in het meer luxe segment.
• Duurzaam en levensloopbestendig bouwen.
• Ambitieuze integrale planontwikkeling Bergse Haven in eigen gemeentelijke regie.
• Intensivering gebiedsgericht werken.
• Wegen en openbare ruimte zijn schoon, heel en veilig.
• Het welzijnswerk en accommodatiebeleid worden herijkt; subsidieverlening is vraaggericht en gebaseerd op resultaatverplichting en sturing op effecten.
• Het welzijnswerk is gericht op wijken en dorpen.
• Vrijwilligers in het culturele veld faciliteren; activiteiten zijn goed voor de lokale economie, werkgelegenheid, cultuur en de beleving van de Bergenaren van hun stad.